Prace prowadzone na wysokości zaliczają się do szczególnie niebezpiecznych. Wynika to głównie z faktu, że upadek z wysokości jest jedną z najczęstszych przyczyn ciężkich i śmiertelnych wypadków przy pracy. W związku z tym podczas prac na wysokości należy zachować szczególne środki ostrożności.

W rozumieniu Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 roku w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy z póżn. zm. (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r., nr 169, poz. 1650) praca na wysokości jest wykonywana na powierzchni na wysokości minimum 1 metra nad poziomem ziemi albo podłogi.

Do prac na wysokości nie zalicza się:

  • prac niezależnie od wysokości na powierzchni osłoniętej ze wszystkich stron ścianami pełnymi lub z oknami oszklonymi o wysokości minimum 1,5 metra
  • prac niezależnie od wysokości na powierzchni wyposażonej w inne urządzenia czy stałe konstrukcje zabezpieczające przed upadkiem z wysokości

Pracownik pracujący na wysokości powinien przejść odpowiedni kurs wysokościowy. Kursy tego rodzaju organizuje się w zależności od rodzaju wykonywanych prac, na przykład takich jak prace alpinistyczne. Wówczas stosuje się uprawnienia wysokościowe nadawane po pozytywnym zaliczeniu egzaminu.

Praca na wysokości do 2 metrów
Na powierzchniach znajdujących się na wysokości co najmniej 1 metra nad poziomem ziemi czy podłogi należy zamontować balustrady z poręczami ochronnymi o wysokości minimum 1,1 metra oraz z krawężnikiem o wysokości co najmniej 15 centymetrów. Pomiędzy poręczą a krawężnikiem powinna znajdować się poprzeczka lub inna przestrzeń zapobiegająca wypadnięciu osób.

Gdy nie jest możliwe zamontowanie balustrady, wówczas stosuje się specjalne środki ochrony pracowników przed upadkami. Środki te są dopasowane do warunków i rodzaju pracy.

Wykonywanie prac na drabinach, klamrach, rusztowaniach i innych podwyższeniach na wysokości do 2 metrów należy zapewnić, aby były one stabilne, wytrzymałe i zabezpieczone przed nieoczekiwaną zmianą położenia. Pomosty robocze powinny mieć wystarczającą powierzchnię, równą i trwale umocowaną podłogę i powinny być oznaczone informacje o dopuszczalnym obciążeniu.

Prace na wysokości powyżej 2 metrów
Przy pracach na rusztowaniach na wysokości powyżej 2 metrów od podłogi czy ziemi i na podestach ruchomych wiszących należy zagwarantować bezpieczną komunikację pionową i dojście do stanowiska pracy, stabilność i wytrzymałość rusztowań.

Praca na masztach, słupach, konstrukcjach wieżowych, kominach i innych konstrukcjach bez stropów, przy rozbiórce rusztowań, gdzie stosuje się dostęp linowy, oraz przy pracach na drabinach i klamrach na wysokości większej niż 2 metry należy:

  • sprawdzić stan techniczny konstrukcji lub urządzeń przed rozpoczęciem pracy, w tym ich wytrzymałość, stabilność, zabezpieczenie przed nieoczekiwaną zmianą położenia
  • zapewnić środki ochrony przed upadkiem z wysokości oraz hełmy ochronne, aby praca na wysokości była bezpieczna

Powyższe wymogi stosuje się też przy pracach na pomostach, podestach, galeriach i innego rodzaju podwyższeniach, gdy wykonywanie obowiązków wymaga wychylania się poza obrys urządzenia czy balustradę, a także przyjmowania pozycji grożącej upadkami z wysokości.